Wracamy do tematu wilków w gminie Małdyty. Otrzymaliśmy odpowiedź na nasze pismo do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Olsztynie, gdzie znalazły się wyjaśnienia dotyczące statusu prawnego wilka oraz zasad postępowania w sytuacjach konfliktowych pomiędzy ludźmi a tym gatunkiem. Poniżej znajdziecie wszystkie informacje dotyczące prawa i procedur związanych z zagrożeniem powodowanym przez wilki. Niestety już teraz wiemy, że istnieją odpowiednie procedury i nie jest to „nieznana ziemia” jak pisaliśmy we wcześniejszym tekście.
Wilk w Polsce objęty jest ścisłą ochroną gatunkową od 1998 r. Obowiązujące przepisy wynikają z rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt oraz przepisów ustawy o ochronie przyrody. Gatunek ten jest również objęty ochroną w ramach dyrektywy siedliskowej Unii Europejskiej i stanowi jeden z gatunków priorytetowych w sieci obszarów Natura 2000. W związku z tym Polska zobowiązana jest do utrzymania populacji wilka we właściwym stanie ochrony.
Za bezpieczeństwo mieszkańców odpowiada gmina.
Jednocześnie RDOŚ wskazała, że zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańców należy do zadań własnych gminy, zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym. Oznacza to, że działania w zakresie reagowania na potencjalne zagrożenia dla mieszkańców podejmowane są przede wszystkim przez wójta oraz organy gminy, a nie przez administrację środowiskową.
W sytuacjach konfliktowych możliwe jest uzyskanie zgody na odstępstwa od obowiązujących zakazów wobec wilków. Zezwolenie takie może obejmować m.in.:
- umyślne płoszenie lub niepokojenie wilków,
- odłów i przemieszczenie zwierząt w inne miejsce,
- w wyjątkowych przypadkach ich eliminację.
Bezpieczeństwo mieszkańców to zadanie własne gminy.
Kto wydaje zgodę na działania wobec wilków?
- Wnioski o wydanie takich zezwoleń mogą składać m.in. organy samorządu terytorialnego, organizacje społeczne lub osoby fizyczne. Warunkiem uzyskania zgody jest m.in. wykazanie, że nie istnieją inne rozwiązania alternatywne oraz że planowane działania nie będą miały negatywnego wpływu na stan ochrony gatunku.
- RDOŚ podkreśliła również, że ewentualne zagrożenie ze strony wilków powinno być dokładnie udokumentowane, np. poprzez fotografie, nagrania z fotopułapek, notatki z wizji terenowych lub zgłoszenia mieszkańców. Dokumentacja ta powinna zostać dołączona do wniosku o wydanie zezwolenia.
Zgody wydają:
- Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie – na płoszenie, odłów
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska – na zabicie
Ale tylko gdy:
- nie ma innych rozwiązań
- istnieje realne zagrożenie
- nie zaszkodzi to populacji wilka.
Kto powinien złożyć wniosek o podjęcie działań wobec zagrożenia przez wilki?
W piśmie jasno wskazano, że wniosek powinien złożyć:
- wójt gminy
- osoba poszkodowana
- organizacja
- samorząd
Czyli jeśli wilki stanowią zagrożenie to wójt powinien wystąpić o takie pozwolenie.
Aby dostać zgodę trzeba udokumentować sytuację np.:
- zdjęciami
- nagraniami z fotopułapek
- zgłoszeniami mieszkańców
- notatkami z wizji terenowych.
Odszkodowania
Skarb Państwa odpowiada za szkody wyrządzane przez wilki w pogłowiu zwierząt gospodarskich. Oględzin, szacowania szkód oraz wypłaty odszkodowań dokonuje Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie. Zgłoszenia szkody należy dokonać w terminie do dwóch dni roboczych od jej stwierdzenia.
Są procedury postępowania z wilkami !!!
Zezwolenia w zakresie płoszenia, chwytania lub przemieszczania wydaje Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie, natomiast decyzję dotyczącą umyślnego zabicia wilka wydaje Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska.
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska poinformowała także o istnieniu opracowanej przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska „Procedury postępowania w sytuacjach konfliktowych człowiek – wilk”, która została przekazana wcześniej do wszystkich gmin województwa.
Cytat z pisma.
„W celu ułatwienia oceny sytuacji Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska opracował
„Procedurę postępowania w sytuacjach konfliktowych człowiek – wilk”, które mogą
mieć miejsce w gminie. Ww. procedura oraz więcej informacji na temat konfliktu na linii
wilk – człowiek została przekazana do wszystkich urzędów gmin, na terenie województwa,
pismem znak: WOPN.6401.9.6.2021.PJ z dnia 11 marca 2021 r. oraz przez Generalnego
Dyrektora Ochrony Środowiska pismem znak DZP-WG.600.101.2024.AS z dnia 26 października 2023 r.”
- Gmina Małdyty została poinformowana przez właściwe instytucje, w jaki sposób należy postępować w przypadku pojawienia się wilków oraz jakie procedury obowiązują w takich sytuacjach.
- Oznacza to, że samorząd posiada wiedzę oraz wytyczne dotyczące działań, które powinny być podejmowane w razie występowania wilków na terenie gminy.
- Z przekazanych informacji wynika, że odpowiednie organy przekazały gminie zasady reagowania oraz sposób współpracy z instytucjami zajmującymi się ochroną przyrody i bezpieczeństwem mieszkańców.
Podsumowując informacje płynące z odpowiedzi trzeba jasno powiedzieć, że jak zawsze wszystko jest w rękach wójta bo to on jest organem , który ma dbać o mieszkańców i zgodnie z ustawą o samorządzie terytorialnym ma obowiązek zaspokajania potrzeb zbiorowych mieszkańców gminy. Poczucie bezpieczeństwa jest jednym z podstawowych praw obywatelskich gwarantowanych konstytucyjnie i inne akty niższego rzędu. Jeżeli mieszkańcy naszej gminy mają poczucie zagrożenia z powodu wilków to Wójt jako przedstawiciel samorządu jest zobowiązany do zrealizowania wszystkich swoich zadań związanych z bezpieczeństwem na terenie gminy. Mogą to robić oczywiście organizacje i stowarzyszenia ale tak zwana wiodąca rola spoczywa w rękach Wójta.
Jak z tego wszystkiego wynika władze gminy a zwłaszcza wójt nie może rezygnować ze swoich prerogatyw reprezentowania społeczności lokalnej mówiąc, że nic nie można zrobić bo wilk jest chroniony. RDOŚ wyraźnie wskazuje procedury, które należy uruchomić choćby po to aby mieszkańcy mieli poczucie, że ktoś dba o ich bezpieczeństwo.
Jak zawsze wyciąganie wniosków pozostawiamy Wam. Jako ruch społeczny zrobiliśmy chyba nawet więcej niż władze gminy. Jeżeli będą miały miejsce przypadki ataków wilków na zwierzęta domowe róbcie zdjęcia zapisujcie co, gdzie, kiedy i zgłaszajcie nam. Będziemy zgłaszali takie sytuacje do RDOŚ, co może stać się podstawą do wszczęcia procedury odstraszania lub odławiania wilków na terenie gminy. Pamiętajmy, że nikt nie zadba lepiej o nasze bezpieczeństwo niż my sami. Działajmy sami dla siebie i tyle.